Suša prepolovila ovogodišnji rast hrastova kod Obedske bare

4. novembra 2026.

Merenja hrastova u šumi uz Specijalni rezervat prirode Obedska bara pokazuju da je njihov prosečan radijalni prirast tokom ove godine iznosio oko 1,5 milimetara. Analiza godova za prethodnih 20 godina pokazala je prosek od 2,9 milimetara godišnje.

Pametni senzori postavljeni na stabla beleže mikrometarske promene njihovih dimenzija i omogućavaju praćenje rasta i vodnog stresa. Tokom dana stabla mogu blago da se skupljaju zbog gubitka vode, a noću ponovo da se šire. Ako tokom duže suše ne uspeju da nadoknade vodu, to ukazuje na trajniji deficit.

Podaci pokazuju da je manjak vode potrajao oko 95 dana, od završnice maja pa sve do poslednjih dana avgusta, i pojačavao se od sredine juna. Rast je usporio nakon početka sušnog perioda, kratko se oporavio, a zatim oko sredine juna gotovo sasvim prestao. Stabla tako skoro polovinu vegetacionog perioda nisu ostvarivala dalji radijalni rast.

Suša može da ograniči i ugrađivanje ugljenika u drvo, kao i obnavljanje energetskih rezervi potrebnih za narednu sezonu. Stabla bi zato u sledeću vegetacionu sezonu mogla ući sa slabijim rezervama. Ako se sušne godine ponavljaju, oslabljena stabla mogu biti podložnija odumiranju, naročito ako se visoke temperature i sušni uslovi nastave tokom 2027. godine.